تبلیغات
ادبیات فارسی - نقدی بر معادل‌های فرهنگستان زبان فارسی لطفاً تا آخر بخوانید.

کلمات و معادل‌های فرهنگستان زبان فارسی


کلمه

معادل

کادر (cadre)

پایوران (گروهی متشکل از افراد متخصص در یک زمینه)

واکمن (Walkman)

پخش همراه

فلش تانک (flash tank)

آبشویه

تیزر (teaser)

آگهی تلویزیونی

مگنت (magnet)

آهن‏‌ربا

سوپراستار (superstar)

اَبَرستاره

اولتیماتوم (ultimatum)

اتمامِ‌ حجت

هیتر (heater)

اجاقک

اسپری (spray)

افشانه

فیبر (fiber)

الیاف

پوینت (point)

امتیاز

گلایدر (glider)

بادپَر

کانتینر (container)

بارگُنج

بورس (bourse)

بهابازار

کابل (cable)

بافه

توستر (toaster)

برشته‌‏کن

چیپس (chips)

برگک

فایل (file)

پَرْوَن‌جا (محفظه‏‌ای کشویی برای نگه‌داری پرونده‏‌ها، پرون‌جا از ادغام دو واژه‌ی «پرونده» و «جا» ساخته شده است)

زونکن (Zonnecken)

«پَرْوَندان» (نوعی پوشه با ابعاد بزرگ و جلد ضخیم که معمولاً در ادارات برای بایگانی مدارک از آن استفاده می‏‌شود. پروندان از ادغام واژه‌ی «پرونده» و پسوند «دان» ساخته شده است)

کاور(cover)

پوشن (پوشش محافظ برای اشیایی مانند لباس و کتاب که از از ترکیب «پوش» و «ن» (پسوند اسم ابزارساز) ساخته شده است)

کپسول (capsule)

پوشینه

دسر (dessert)

پِی‏‌غذا

آوِن (oven)

تاوَن (اجاق بسته برای پخت‌وپز، از ترکیب «تاو» (تاب) و «ن» (پسوند اسم ابزارساز) ساخته شده است.)

کراکر (cracker)

تُردَک (نوعی بیسکویت ترد و شکننده و معمولاً شور)

فانتزی (fantasy)

نامتعارف؛ غیرمعمولی؛ غیرضروری

وارمِر (warmer)

چراغک

پاراگلایدر(paraglider)

چتربال

کپی‌رایت (copyright)

حق نشر

پاستا (pasta)

خمیراک



البته  به برخی از این کلمات انتقاد جدی وارد هست:
1-به نظر من یك واژه ی بیگانه  قبل از اینكه وارد یك فرهنگ بشه باید معادلش ساخته و ترویج بشه. نه وقتی بین مردم مرسوم شده و همه دارند ازش استفاده می كنن
2- در خصوص فلاش تانکدرستش flush tank هست. flash فلش با فلاش flush فرق میکنه- آیا واقعاً فرهنگستان اشتباه کرده یا نه نمی دونم؟؟؟؟
3-تیزر: آگهی تلویزیونی -باید توجه کرد که خود کلمه تلویزیون هم که خارجیه...به نظر شما به جای آگهی تلویزیونی بگیم آگاه دهنده یا آگاهگر یا پیامگر یا پیامگو بهتر نیست؟؟؟؟
4- به جای اولتیماتوم انگلیسی اتمام حجت عربی پیشنهاد دادن.اساتیدی که لطف کردند معادل سازی کنند مگه در جریان این امور نیستند یا شاید هم زبان عربی را جزئی از زبان فارسی دانسته اند .
5-برای کلمه کابل هم عبارت بافه مناسب نیست چون مراد از بافه چند دسته شاخه گندم جو یا برنج را گویند . عبارت بافه در حال حاضر در زبان فارسی تعریف و معنی خاص خود را دارد.
6-برای کلمه فیبر هم عبارت الیاف مناسب نیست چون الیاف هم کلمه ای عربی و جمع لیف می باشد. معادل فارسی آن رشته یا تار می باشد.
7-برای کلمه کاور عباراتی مانند روکش و یا جلد مناسب تر به نظر می رسد.
8- چقدر زود یادشون اومده که برای واکمن و فلاش تانک و ... جایگزین انتخاب کنند آخه بعضی از این فن آوری ها در حال منسوخ شدن هستن!هرکی تونست بره یه واکمن تو بازار ایران گیر بیاره جایزه داره! احتمالا انگیزه اصلی از تصویب جایگزین برای "واكمن" ، برای فارسی تر شدن خاطره هایمان بوده است.
9- آخه کجای «حق نشر» فارسی هست؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟ هم حق عربیه هم نشر!
10- ظاهراً فرهنگستان ما در فارسی سازی واژه ها بسیار هنرمنده - اینجا رو دقت کنید:   

فانتزی (fantasy)

نامتعارف؛ غیرمعمولی؛ غیرضروری

 به جز « نا » در ابتدای نا متعارف کجای این کلامات فارسی شده  فارسی هستند؟؟؟؟؟؟؟؟؟ پس فیلم های فانتزی، فیلم های غیرضروری اند؛ دیگه از این  ژانر فانتزی (غیرضروری، غیرمعمول) فیلم نبینیم که وقت تلف کردنه. فانتزی رو چطوری غیر ضروری ترجمه کردند؟ در ظاهر  نزدیک ترین واژه به فانتزی خیال پردازی یا خیال انگیزی هست.
11-در حال حاضر به کار بردن کلمات خارجی به ویژه در بخش تجاری جامعه مانند منوی رستورانها، نشان از شیک و برازنده بودن دارند. فرهنگستان هم با این انتخاب واژه بیشتر خود را دستمایه لطیفه ها و خنده می سازد. واژه باید زمانی ارائه شود که هنوز بین مردم جا نیفتاده است و  باید با فرهنگ هم سازگار باشد. در حال حاضر که ماکارونی بی کلاس شده و اسپاگتی جای آن را گرفته (بماند که خود ماکارونی هم فارسی نیست)، چگونه انتظار دارند که به جای پاستا بگویند خمیراک که واژه ی زشتی است و در دهان سخت می چرخد. برای هر واژه می توان ایرادهایی زیادی برشمرد.اگر استادان در فرهنگستان اینگونه به کار واژه سازی خود ادامه دهند، نتیجه آن هیچ جز حرام کردن هزینه های بیت المال نخواهد بود. از این استادان عزیز انتظار می رفت که در طی این سالیان پایشی داشته باشند بر واژه هایی که ساخته اند و بررسی کنند کدام یک به کار رفته است؟ آیا  در منویی نام کش لقمه قرار گرفته است؟ اگر بی هدف این واژگان را می سازند که به اقدامی بیهوده دست یازیده اند. حداقل از اساتیدی چون دکتر کزازی استفاده کنند. ظاهراً اساتیدی که در فرهنگستان مشغول خدمتگزاری هستند بیشتر  استاد زبان عربی هستند تا فارسی ؟؟؟؟
12- برای پوینت نوشته شده امتیاز !  مگه امتیاز عربی نیست؟ در ظاهر مشکل فرهنگستان فقط واژه های انگلیسی هست!
13- به نظر شما به جای معادل سازی کلمات بگوییم فارسی سازی واژه ها یا برابر سازی فارسی  زیباتر نیست؟؟؟؟؟
14- آخه heater کجاش میشه اجاقک؟!!!!!!! هیتر میشه گرم کننده، گرم کن. به اجاق چه ربطی داره؟!!! er پسوند فاعلی است با پسوند فارسی "ک" (کاف تصغیر یا تحبیب) چه ارتباطی داره!! من فکر می کنم بعضی وقت ها اصول مسلم زبان را هم رعایت نمی کنند. heat یعنی گرما، حرارت و .... پسوند er هم که مشخصه.  برای warmer هم باز er+warm چه ربطی به چراغک داره؟!! گرمازا، گرم کن، گرم کننده، حرارت زا، گرمایش ساز و.... بهتر نیست؟؟؟؟؟


ghanooni-ebrahim
پنجشنبه 1392/07/18 11:35 بعد از ظهر
سلام استاد جان،وقت بخیر
راستشو بخواین بعضی هاش واقعا خنده داره.کلی با بچه ها تو خوابگاه خندیدیم.البته شاید چون هنوز جایی ندیدیمشون و به چشممون آشنا نیستن اینجوریه!
سوالم اینه:چیکار دارن به ملت یعنی الان همه مشکلاتمون حل شده فقط مونده وابستگیمون تو بحث لغات دیگه؟!!به سلامتی
پاسخ حفیظ اله اعظمی : سلام حالتون خوبه ابراهیم جان؟
سپاس از مهربانی تان
در پاسخ سؤالتان باید عرض کنم فرهنگستان ادب فارسی در مرداد 69 با شعار پارسی را پاس بداریم تأسیس شد و اساس کار آن انتخاب معادل فارسی ( واژه گزینی )برای واژه‌های زبانهای بیگانه است.
این رو هم بگم اگرچه ممکن است مشکلات دیگری در بحث فرهنگ، اقتصاد یا .... ما باشد اما فرهنگستان نباید بیکار بنشیند و دست روی دست بگذارد که چون در حوزه های دیگر مشکل هست پس در حوزه ادب فارسی نباید هیچ کاری انجام داد.
mostafa
شنبه 1392/07/13 10:18 بعد از ظهر
با سلام خدمت شما آقای اعظمی من از وبلاگتون دیدن کردم خیلی باحاله بخصوص اون معادل های فارسی از شما می خوام که لینک وبلاگم رو تو وبلاگتون بذارید البته اگر لوگو رو هم بذارید ازتون ممنون می شم
با شکر .
mostafa
شنبه 1392/07/13 10:18 بعد از ظهر
با سلام خدمت شما آقای اعظمی من از وبلاگتون دیدن کردم خیلی باحاله بخصوص اون معادل های فارسی از شما می خوام که لینک وبلاگم رو تو وبلاگتون بذارید البته اگر لوگو رو هم بذارید ازتون ممنون می شم
با شکر .
پاسخ حفیظ اله اعظمی : سلام
چشم با افتخار لینک شدید.
negar
جمعه 1392/07/12 04:46 بعد از ظهر
استاد سلام
خسته نباشید - عالی بود
پاسخ حفیظ اله اعظمی : ممنون از حضورتان
فائزه
چهارشنبه 1392/07/10 07:20 قبل از ظهر
واقعاً فرهنگستان اینارو نمی دونه ؟
پاسخ حفیظ اله اعظمی : شاید فرهنگستان دلایل خاص خودش رو داره
احمد
چهارشنبه 1392/07/10 07:19 قبل از ظهر
ممنون از کار جالبتان
پاسخ حفیظ اله اعظمی : سپاس از حضورتان
دوشنبه 1392/07/8 01:48 بعد از ظهر
سلام استاد گفته میشه که لغات عربی دیگر جزئی از زبان فارسی شده اند آن هم به خاطر اینکه زبان دینی ماست و فرهنگستان فقط برای واژه های بیگانه غیر عربی معادل قرار می دهد .البته تا جا بیفتد و ...........
پاسخ حفیظ اله اعظمی : سلام
سپاس از حضور و اظهار لطفتان
در پاسخ باید بگم شاید اینجوری باشه
تا ایشان بخوان واژه های عربی رو موقتا (تا جا بیفتد) جایگزین کنند دوباره همین کلمات عربی در ذهن و زبان مردم ، شاعران ، نویسندگان ، فرهیختگان و اهل قلم نهادینه میشه -حالا تصورکنید چقد طول میکشه که دوباره زبان عربی رو از ذهن و زبان مردم پاک یا جایگزین کنند.
البته من خدای نکرده بحثم با زبان اسلام که عربیه نیست بحث من در مورد کار فرهنگستان هست.
رئیس فرهنگستان مستقیماً توسط رئیس جمهور انتخاب میشه ایشان میتونن دستور بدن کالاهای صنعتی علمی کشاورزی و .... که قراره اولین بار توسط وزارت بازرگانی وارد ایران بشه با فرهنگستان ابتدا تبادل نظری بکنند بعد آن را با اسم فارسی جدید به خورد مردم بدهند و وارد بازار کنند.
دقیقا مثل زبان عربی که تا یک واژه معادل اون کلمه به عربی ساخته نشه اجازه ورود به زبان عربی ندارد.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.